Dane pod kontrolą. Jak zapewnić ich integralność w laboratorium?

Wśród najważniejszych zagadnień związanych z obszarem pobierania próbek i badań wód, ścieków, osadów ściekowych, gleb i odpadów w kontekście normy PN-EN ISO/IEC 17025 oraz obowiązujących przepisów prawa wyróżnić można integralność danych w tych procesach. Czym ona właściwie jest?

Integralność danych w laboratorium oznacza, że są one kompletne, spójne, dokładne i zabezpieczone przed nieautoryzowaną zmianą na każdym etapie ich „życia”. Zapewnienie integralności danych przekłada się na większą rzetelność wyników badań, usprawnienie pracy, łatwiejsze spełnianie wymogów regulacyjnych oraz gotowość do audytów. To nie tylko kwestia bezpieczeństwa informacji, ale fundament wiarygodności całego procesu badawczego.

Jak podkreśla Ewelina Siwek, auditorka, konsultantka z zakresu systemu zarządzania jakością, warto umieścić w laboratorium ściągawkę z zasadami integralności, żeby ich stosowanie weszło nam w krew. Integralność danych nie jest bowiem odrębnym działaniem, lecz elementem szerszego podejścia do jakości i organizacji pracy.

– Decydujemy się na wdrażanie systemu realizowanego według naszej polityki i celów, odnoszących się do kompetencji, bezstronności, spójnego działania oraz zapewnienia integralności danych, gwarantującej ich rzetelność, kompletność i wiarygodność na każdym etapie ich przetwarzania – wyjaśnia ekspertka.

Zestaw zasad gwarantujący integralność danych ALCOA +

A = Attributable
przypisane do osoby je generującej – każdy zapis, odnoszący się do pobierania, przyjmowania czy badania próbek, ma informować także o tym, kto i kiedy te czynności przeprowadził
L = Legible
czytelne i trwałe – możemy odczytać i zrozumieć znaczenie wprowadzonych danych; jasne i czytelne informacje dotyczące każdego etapu pracy z daną próbką
C = Contemporaneous
generowane podczas wykonywania czynności lub bezpośrednio po jej zakończeniu
O = Original
oryginalne (lub kopia zgodna z oryginałem – „true copy”) – dokumenty, w których każda korekta lub edycja danych została w jednoznaczny sposób udokumentowana
A = Accurate
dokładne i kompletne – zawierające wszystkie szczegóły: od miejsca, czasu, odpowiedzialnego laboranta, przez wykorzystaną aparaturę; droga postępowania z obiektem do badania ma być jasna, jednoznaczna
+ dostępne
możliwy jest dostęp w celu dokonania przeglądu oraz audytu/kontroli przez cały okres istnienia zapisu – w każdym momencie możemy sięgnąć do pełnego zapisu danego procesu; wszystko jest w jednym miejscu

– Integralność danych to tak naprawdę dobre nawyki w naszej pracy, które w każdej sytuacji pozwolą nam odtworzyć proces badawczy – tłumaczy Ewelina Siwek.

O pozostałych zagadnieniach związanych z obszarem pobierania próbek i badań w kontekście normy ISO 17025, jak kompetencje personelu, ustalenie warunków współpracy z klientem czy postępowanie z obiektem do badań, Ewelina Siwek mówiła bardziej szczegółowo podczas webinaru 19 lutego. Prelekcja ekspertki oraz Q&A z uczestnikami są dostępne tutaj i tu.

W dziale Wideoszkolenia znajdziesz w sumie ponad 50 filmów dotyczących pracy w laboratorium, zarządzania i nie tylko. Subskrybuj laboratorium360.pl i zyskaj dostęp do specjalistycznej wiedzy.