Nowelizacja prawa wodnego czeka na podpis prezydenta

Senat przyjął bez poprawek nowelizację ustawy Prawo wodne, która otwiera drogę do wykorzystania oczyszczonych ścieków komunalnych w elektrociepłowniach i elektrowniach. To rozwiązanie, które pozwoli lepiej chronić zasoby naturalne, zwiększyć bezpieczeństwo energetyczne kraju i przygotować Polskę na skutki zmian klimatu.

6 sierpnia Senat przyjął ustawę o zmianie ustawy Prawo wodne. Kolejny krok to przekazanie regulacji do podpisu prezydenta Karola Nawrockiego. Należy podkreślić, że nie było senatora przeciwnego rozwiązaniom zawartym w nowelizacji.

Najważniejsza zmiana zakłada, że od 1 stycznia 2027 r. oczyszczone ścieki komunalne będą mogły być wykorzystywane do zapewnienia funkcjonowania systemów chłodzenia elektrociepłowni i elektrowni. Dzięki temu sektor ciepłownictwa systemowego i energetyczny zyska nowe, alternatywne źródło chłodzenia, co pozwoli ograniczyć pobór wód z rzek i innych zasobów naturalnych.

Większe bezpieczeństwo wodne i energetyczne

Polska należy do krajów Unii Europejskiej o jednych z najniższych zasobów wodnych przypadających na mieszkańca. Jednocześnie ciepłownictwo systemowe i energetyka są jednym z największych użytkowników wód powierzchniowych. W czasie suszy i niskich stanów wód dostęp do odpowiedniej ilości wody staje się wyzwaniem zarówno dla środowiska, jak i dla stabilnej pracy infrastruktury energetycznej.

Nowe przepisy odpowiadają na te potrzeby. Wykorzystanie wody odzyskanej ze ścieków komunalnych pozwoli częściowo uniezależnić elektrownie i elektrociepłownie od zasobów naturalnych, w tym zmniejszyć ich presję na środowisko oraz zwiększyć odporność tych sektorów na skutki zmian klimatu.

– Nie możemy pozwolić sobie na traktowanie wody jak zasobu niewyczerpalnego. Każda kropla ma dziś strategiczne znaczenie. Wykorzystanie wody odzyskanej ze ścieków komunalnych w energetyce to przykład nowoczesnego i odpowiedzialnego myślenia o bezpieczeństwie państwa. Dzięki temu chronimy zasoby naturalne, ograniczamy presję na rzeki i jednocześnie budujemy większą odporność polskiej energetyki na skutki suszy oraz zmian klimatu – podkreśla Mateusz Balcerowicz, prezes Wód Polskich.

Korzyści dla środowiska i gospodarki

Nowe rozwiązania ograniczą konkurencję o ten sam zasób pomiędzy różnymi użytkownikami wody. W praktyce oznacza to możliwość wykorzystania przez energetykę odpowiednio oczyszczonej wody pochodzącej z systemów komunalnych zamiast zwiększania poborów wód bezpośrednio z rzek.

To przykład gospodarki o obiegu zamkniętym w praktyce. Ścieki po procesie oczyszczania zyskują nowe zastosowanie, a zasoby naturalne są wykorzystywane w sposób bardziej efektywny. Korzyści odczują zarówno środowisko, jak i strategiczne sektory gospodarki.

Wody Polskie pozostaną organem wydającym pozwolenia

Pozwolenie wodnoprawne na wykorzystanie wody odzyskanej będzie odbywało się w standardowej dla tego typu działania procedurze uzyskania zgody wodnoprawnej. W takim przypadku należy złożyć kompletny wniosek o pozwolenie wodnoprawne do właściwego organu Wód Polskich, wraz z operatem wodnoprawnym i innymi, wymaganymi przepisami, załącznikami. Szczegółowe informacje w tym zakresie znajdują się tutaj.

Polska wśród europejskich pionierów

Projekt ma również wymiar innowacyjny. Analizy Biura Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji Sejmu wskazują, że Polska, przyjmując takie rozwiązanie, znajdzie się w gronie państw, które jako jedne z pierwszych stworzą systemowe ramy prawne dla wykorzystania wody odzyskanej na potrzeby energetyki. To pierwszy tego typu model regulacyjny w Europie Środkowo-Wschodniej.

Nowe przepisy mogą mieć znaczenie także dla rozwoju nowoczesnych technologii energetycznych, w tym energetyki jądrowej oraz małych reaktorów modułowych (SMR), które również wymagają stabilnego dostępu do wody wykorzystywanej w procesach technologicznych.

– To przykład regulacji, która nie odpowiada na wczorajsze problemy, lecz przygotowuje Polskę na wyzwania kolejnych dekad. Woda odzyskana staje się nowym zasobem strategicznym, który pozwala połączyć cele środowiskowe, gospodarcze i energetyczne. Chcemy, aby Polska była liderem nowoczesnej gospodarki wodnej, a nie wyłącznie obserwatorem zmian zachodzących w Europie – dodaje Balcerowicz.

Inwestycja w przyszłość

Wprowadzenie możliwości wykorzystania wody odzyskanej ze ścieków komunalnych to rozwiązanie, które łączy ochronę środowiska z potrzebami gospodarki. Ograniczenie poboru wód naturalnych, większa odporność na suszę, wsparcie dla bezpieczeństwa energetycznego oraz rozwój innowacyjnych technologii sprawiają, że nowelizacja prawa wodnego stanowi ważny krok w budowie nowoczesnej i zrównoważonej gospodarki wodnej w Polsce.

Źródło: Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie

Czytaj także: Zgłosiłeś swoją jednostkę do ewidencji laboratoriów wykonujących badania wody?